Người dân vùng lũ cần nắm được cách phòng bệnh sau khi nước rút

23/10/2020 10:02

Sau một thời gian thường xuyên tiếp xúc với nguồn nước mang nhiều mầm bệnh, người dân miền Trung ở các vùng bị ngập lụt rất dễ mắc phải các bệnh lý ngoài da.

Trong và sau mưa bão, lũ lụt sẽ có rất nhiều vi sinh vật, bụi, rác, chất thải… theo dòng nước tràn ra nhiều nơi, gây ô nhiễm môi trường và tiềm ẩn nhiều nguy cơ dịch bệnh. Hơn nữa, mưa và ngập lụt là điều kiện thuận lợi để các loại vi khuẩn, vi rút và trung gian truyền bệnh sinh sôi phát triển và gây bệnh cho con người. Những dịch bệnh thường hay gặp trong mùa mưa lũ là: tiêu chảy cấp, bệnh đường hô hấp, bệnh về mắt, bệnh ngoài da, sốt xuất huyết, đặc biệt là nguy cơ của dịch bệnh COVID-19 trong điều kiện bão lũ, thiên tai.

Bộ Y tế đề nghị các cơ quan, đơn vị và người dân chủ động, tham gia thực hiện các biện pháp phòng chống bệnh, dịch trong bão lụt và mưa lũ, cụ thể như sau:

 Nguyên tắc

Thực hiện các biện pháp dự phòng chủ động để đảm bảo an toàn trước mùa mưa bão và khi xảy ra bão, lũ lụt.

Tìm hiểu thông tin và chủ động thực hiện khuyến cáo về các biện pháp giữ an toàn trong bão, lũ lụt, các biện pháp phòng chống tai nạn, dịch bệnh, đảm bảo an toàn thực phẩm trong mùa bão lũ của các cơ quan y tế và chính quyền.

Khuyến cáo về biện pháp phòng chống dịch chung

Đảm bảo lựa chọn thực phẩm và chế biến thực phẩm an toàn, hợp vệ sinh, ăn thức ăn nấu chín và nước đun sôi.

Thường xuyên rửa tay với xà phòng trước và sau khi chế biến thực phẩm, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.

Vệ sinh cá nhân hàng ngày, rửa chân sạch và lau khô các kẽ ngón chân sau khi tiếp xúc với nước lũ, nước bị nhiễm bẩn.

Tiêu diệt loăng quăng/bọ gậy, diệt muỗi bằng cách đậy kín các bể, thùng chứa nước, thả cá vào dụng cụ chứa nước lớn, loại bỏ các phế thải như chai, lọ, lốp ô tô… hoặc các hốc nước tự nhiên để không cho muỗi đẻ trứng

Mắc màn khi ngủ kể cả ban ngày

Thau rửa bể nước, giếng nước, dụng cụ chứa nước và dùng hóa chất để khử trùng nước ăn uống và sinh hoạt theo hướng dẫn của nhân viên y tế

Thực hiện nguyên tắc nước rút đến đâu làm vệ sinh đến đấy, thu gom, xử lý và chôn xác xúc vật theo hướng dẫn của nhân viên y tế

Khi có dấu hiệu nghi ngờ nhiễm bệnh, cần đến khám và điều trị tại các cơ sở y tế gần nhất.

 Phòng chống các bệnh thường gặp

Phòng chống bệnh lây truyền qua đường tiêu hóa

Các bệnh thường gặp: Tiêu chảy do vi khuẩn E. coli, tả, lỵ, thương hàn, bệnh viêm gan A. Bệnh xuất hiện do sử dụng nguồn nước không hợp vệ sinh, thực phẩm bị ô nhiễm

Phòng bệnh:

Đảm bảo xử lý nước ăn uống, vệ sinh môi trường và vệ sinh cá nhân. Thực hiện nguyên tắc"Ăn chín, uống chín", đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.

Đảm bảo đủ nuớc sạch cho ăn uống, sinh hoạt. Rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh.

Xử lý tốt nguồn phân, chất thải, rác thải và xác động vật chết.

Uống hoặc tiêm vắc xin phòng bệnh khi có chỉ định đối với các bệnh đã có vắc xin.

Phòng chống bệnh đường hô hấp

Các bệnh thường gặp: Cảm lạnh, cúm, viêm họng, viêm đường hô hấp

Phòng bệnh:

Giữ ấm khi thời tiết lạnh, nhất là ở trẻ em và người già

Hạn chế tiếp xúc với người có biểu hiện bị cúm, viêm đường hô hấp.

Đảm bảo đủ dinh dưỡng

Chẩn đoán và điều trị kịp thời để hạn chế biến chứng và tử vong

Phòng chống bệnh về mắt

Các bệnh thường gặp: Đau mắt đỏ, viêm bờ mi, viêm tuyến lệ.

Phòng bệnh:

Không rửa mặt hoặc tắm bằng nước bẩn.

Không để trẻ em tắm gội, chơi đùa với nước bẩn.

Rửa tay bằng xà phòng với nước sạch.

Không dùng chung khăn mặt và chậu chung với người bị đau mắt đỏ.

Tra thuốc nhỏ mắt (Chloramphenicol 0,4% hoặc Argirol 1%) cho tất cả những người có nguy cơ tiếp xúc với nước bẩn.

Chú ý diệt ruồi vì ruồi truyền bệnh đau mắt đỏ từ người bệnh sang người lành.

Phòng chống bệnh ngoài da

Các bệnh thường gặp: Nấm chân, tay, viêm lỗ chân lông, hắc lào, lang ben, ghẻ lở, mụn nhọt.

 

Viêm da tiếp xúc

 

Cách nhận diện bệnh ngoài da do mưa lũ người dân miền Trung cần biết - 2

BS Mai chia sẻ: “Việc ngâm mình lâu trong nước ngập là một trong những nguy cơ gây tổn thương tế bào sừng, dẫn đến viêm và kích ứng”.

 

Biểu hiện lâm sàng của tình trạng viêm da tiếp xúc là xuất hiện các mảng ban đỏ tại vùng tiếp xúc, mụn nước, cảm giác châm chích, bỏng rát và đau nhức

Khi mắc bệnh lý này, người dân cần tránh tiếp xúc với các yếu tố gây kích ứng và giữ khô tổn thương để ngăn ngừa các bệnh da thứ phát. Điều trị hỗ trợ bằng các thuốc có chứa corticoid tại chỗ và kháng histamine toàn thân.

Nhiễm nấm da

 

Cách nhận diện bệnh ngoài da do mưa lũ người dân miền Trung cần biết - 3

BS Mai phân tích, việc tiếp xúc với nước lũ kéo dài sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm nấm da. Bàn chân nơi tiếp xúc với nước bẩn nhiều nhất nên dễ mắc nấm nhất. Mặc quần áo ẩm và tự ý bôi thuốc có chứa corticoid làm bệnh nặng thêm.

 

Nổi ban đỏ, mụn nước, trợt loét da kèm theo ngứa nhiều là những triệu chứng điển hình của bệnh.

Bệnh nấm da có thể được điều trị bằng thuốc kháng nấm dưới dạng kem hoặc thuốc mỡ

Bệnh da bội nhiễm do chấn thương

 

Cách nhận diện bệnh ngoài da do mưa lũ người dân miền Trung cần biết - 4

Vết thương do chấn thương thường là tình trạng ban đầu, sau đó là nhiễm trùng thứ phát. Biểu hiện viêm đỏ, sưng tấy như viêm mô bào, hoại tử và nghiêm trọng hơn là nhiễm trùng huyết.

 

Làm sạch vết thương, bôi mỡ kháng sinh và băng vết thương là một trong những cách điều trị hiệu quả nhất đối với những vết thương bị nhiễm trùng.

Bệnh da do côn trùng đốt, cắn 

 

Cách nhận diện bệnh ngoài da do mưa lũ người dân miền Trung cần biết - 5

Việc bị côn cùng cắn có thể gây tổn thương viêm tại chỗ hoặc toàn thân (dị ứng). Triệu chứng thông thường của vết đốt côn trùng là sẩn huyết thanh. Nghiêm trọng hơn có thể có xuất huyết, hoại tử.

 

Về điều trị, BS Mai cho biết cần làm sạch tổn thương bằng xà phòng nhẹ, băng ép, bôi các chế phẩm làm dịu và tránh trầy xước để ngăn ngừa nhiễm khuẩn thứ phát (đây là biến chứng phổ biến nhất của những vết đốt này). Bôi các chế phẩm chứa corticoid và uống thuốc kháng histamine để giảm các triệu chứng ngứa và đau là những phương pháp điều trị thích hợp.

Phòng bệnh sau khi nước rút

Theo BS Mai, làm sạch môi trường là giải pháp đầu tiên để phòng ngừa các bệnh lý dễ gặp phải do mưa lũ.

“Nếu nhà bị ngập nước, hãy dùng ủng cao su và găng tay chống thấm nước trong quá trình dọn dẹp. Loại bỏ các vật liệu gia đình bị ô nhiễm không thể khử trùng như thảm, vách thạch cao”, BS Mai khuyến cáo.

 

Cách nhận diện bệnh ngoài da do mưa lũ người dân miền Trung cần biết - 6

Nhiều nhà dân bị ngập nặng trong đợt lũ lịch sử vừa qua

 

Chuyên gia này cũng lưu ý rằng, những người bị suy giảm hệ thống miễn dịch, đặc biệt là những người đang điều trị ung thư, những người đã cấy ghép nội tạng và những người đang dùng thuốc ức chế hệ thống miễn dịch, phụ nữ có thai, trẻ nhỏ… nên tránh tham gia các hoạt động dọn dẹp.

Bên cạnh đó, các gia đình nên tuân thủ những nguyên tắc sau để phòng bệnh hiệu quả:

Giặt quần áo, chăn ga bị nhiễm nước bẩn sớm nhất có thể.

Không cho trẻ chơi ở vùng nước ngập và không cho trẻ chơi đồ chơi nhiễm nước bẩn. Một số đồ chơi như thú nhồi bông và đồ chơi trẻ em, không khử trùng được nên được loại bỏ.

Tắm rửa bằng nước sạch, tránh ngâm tay, chân lâu trong nước và cố gắng giữ da sạch sẽ, khô ráo.

Luôn rửa tay kỹ bằng xà phòng và nước sạch hoặc bằng chất tẩy rửa tay có cồn.

Tất cả các vết cắt và trầy xước phải được làm sạch, xử lý bằng chất sát trùng và băng lại ngay lập tức.

Đến cơ sở y tế ngay khi có thể nếu xuất hiện các triệu chứng bệnh.

 

Phòng bệnh:

Không tắm gội và giặt quần áo bằng nước bẩn. Nếu không có nước giếng đã được khử trùng thì phải đánh phèn hoặc lọc nước bằng cát.

Không mặc áo quần ẩm ướt.

Không bơi lội, tắm gội hoặc chơi đùa trong nước ngập vì nước rất bẩn, ngoài gây bệnh ngoài da mà còn gây ra bệnh đường tiêu hoá do nuốt phải nước bẩn.

Hạn chế lội vào chỗ nước bẩn tù đọng. Nếu bắt buộc phải lội vào nước bẩn thì ngay sau đó phải rửa ngay bằng nước sạch và lau khô, nhất là các kẽ ngón tay, ngón chân.

Phòng chống bệnh do muỗi truyền: Sốt xuất huyết

Phòng bệnh:

Ngủ màn, mặc quần áo dài phòng muỗi đốt kể cả ban ngày.

Diệt lăng quăng, bọ gậy, xử lý các dụng cụ chứa nước không cho muỗi đẻ trứng.

Phun hoá chất diệt muỗi ở các nơi có nguy cơ cao hoặc khu vực có ổ dịch sốt xuất huyết

Khi bị sốt đến ngay cơ sở y tế để được khám và tư vấn điều trị. Không tự ý điều trị tại nhà.

Ngọc Anh (T/H)

Bạn đang đọc bài viết "Người dân vùng lũ cần nắm được cách phòng bệnh sau khi nước rút" tại chuyên mục Sống khỏe.

Mọi thông tin chia sẻ, phản hồi xin gửi về hòm thư (baosuckhoe365@gmail.com) hoặc số Hotline (0934343637).